Cacen Finegr (Vinegar Cake) is a traditional Cymric (Welsh) recipe for a classic loaf cake of a flour, ground almond, butter, milk and vinegar batter incorporating dried fruit that's oven baked. The full recipe is presented here and I hope you enjoy this classic British version of: Vinegar Cake (Cacen Finegr).
Cacen ffrwythau draddodiadol yw hon sydd yn seiliedig ar rysáit fy nain. Byddai hi bob amser yn defnyddio finegr brag, ond rydw i wedi defnyddio finegr seidr yn lle ar gyfer y blas. Rwyf hefyd wedi defnyddio almonau mâl yn lle bron i hanner y blawd am flas mwy cneuog a chymysgedd mwy cyfoethog.
Mae'r rysáit yn tarddu o'r anser cyn dyfodiad powdrau pobi cyfoes, lle defnyddiwyd bicarbonad soda fel asiant lefain. Mae angen actifadu bicarbonad soda gydag asid ac roedd llaeth enwyn neu finegr yn cael eu defnyddio'n gyffredin.
Marmaled Dundee fyddai'r dewis gorau, gan mai dyna oedd bob amser yn y tŷ. Dyma'r un gyda darnau trwchus o groen, felly cafodd ei dorri i leihau maint y croen cyn ei doddi.
Ar gyfer y gwydredd, marmalêd Dundee byddai'r dewis cyntaf, gan mai hwn oedd wastad yn y tŷ. Dyma'r un gyda darnau trwchus o groen, felly cafodd ei dorri i leihau maint y croen cyn cael ei doddi.
Ar gyfer y gwydredd, byddai marmalêd Dundee wedi bod yn ddewis dewisol i ti, gan mai dyma'r hyn a oedd bob amser yn y Dyma'r un gyda darnau trwchus o groen, felly dylid ei dorri i leihau maint y croen cyn ei doddi.
Cynhwysion:
270g o flawd plaen
200g o almonau wedi'u malu
120g o fenyn heb halen, wedi'i dorri'n giwbiau, ar dymheredd yr ystafell
160g cwrens
160g syltanas 40g croen cymysg, wedi'i dorri
80g o siwgr mân
3/4 llwy de bicarbonad o soda
300ml llefrith cyflawn
60ml finegr seidr
25g o almonau wedi'u tafellu
2 lwy fwrdd o farmalêd
Dull:
Cynheswch eich popty ymlaen llaw i 160°C (140°C gyda chymorth ffan/marc nwy 3/320°F) a llinellwch ac irwch dun torth 900g.
Mewn powlen fawr chwisgwch y blawd gyda'r almonau wedi'u malu i'w cyfuno, yna rhwbiwch yr ymenyn i'r gymysgedd gyda blaenau eich bysedd nes ei fod yn debyg i friwsion bara bras.
Cymysgwch i fewn y ffrwythau sych a'r siwgr.
Arllwyswch y llefrith i jwg fawr a chymysgwch gyda'r finegr ac yna'r bicarbonad o soda. Gadewch i'r gymysgedd llefrith ewynu i fyny ac yna arllwyswch i'r cynhwysion sych.
Cymysgwch ynghyd â llwy bren nes fod y cynhwydion wedi'u cyfuno'n dda.
Arllwyswch y gymysgedd cacen i'r tun torth (a baratowyd yn gynharach), yna gwasgarwch dros ben yr almonau wedi tafellu i addurno. Trosglwyddwch i ganol eich popty poeth a'i bobi am 60-70 munud, nes fod pen y gacen wedi'i frownio yn dda a bod sgiwer wedi'i fewnosod yng nghanol y gacen yn dod allan yn lân.
Tynnwch y gacen o'r popty a'i osod o'r neilltu i oeri yn y tun am 10 munud. Ar ôl yr amser hwn trowch y gacen allan o'r tun yn ofalus, yna rhowch o'r neilltu i oeri ar resel gwifren.
Torrwch y marmalêd os ydych yn defnyddio un gyda chroen trwchus yna toddwch mewn sosban fach gyda ychydig o ddŵr nes ei fod yn rhedeg. Brwsiwch dros ben y gacen cynnes.
Gadewch i'r gacen oeri'n gyfan gwbwl cyn ei dafellu a'i weini. Os ydych eisiau paratoi y gacen hon heb glwten, defnyddiwch fy nghymysgedd Blawd Sych heb glwten yn lle'r blawd plaen.
Mae'n wych wedi'i weini'n ar gyfer amse te dyda trwch dda o ymenyn.
(click this button to prevent the screen from sleeping so Cook Mode is 'ON')
English Translation
This is a traditional fruit cake based on a recipe of my grandmother's. She would always use malt vinegar, but I've substituted cider vinegar for the flavour. I've also substituted almost half the flour with ground almonds here for a nuttier flavour and a richer mixture.
The recipe originates before the advent of modern baking powders, where bicarbonate of soda was used as a leavening agent. Bicarbonate of soda needs to be activated with acid and buttermilk or vinegar were commonly used.
For the glaze, Dundee marmalade would have been thee preferred choice, as it was what was always in the house. This was the one with thick pieces of peel, so it was chopped to reduce the size of the peel before being melted.
Pre-heat your oven to 160°C (140°C fan assisted/gas mark 3/320°F) and line and grease a 900g loaf tin.
In a large bowl whisk the flour with the ground almonds to combine, then rub the butter into the mixture with your fingertips until it resembles coarse breadcrumbs.
Stir in the dried fruit and sugar.
Pour the milk into a large jug and stir in the vinegar followed by the bicarbonate of soda. Allow the milk mixture to froth up then pour into the dry ingredients.
Stir together with a wooden spoon until well combined.
Pour the resultant cake mixture into the prepared loaf tin, then sprinkle over the flaked almonds to garnish. Transfer to the centre of your pre-heated oven and bake for 60-70 minutes, until the top of the cake is nicely browned and a skewer inserted into the centre of the cake emerges clean.
Remove the cake from the oven and allow to cool in the tin for 10 minutes. After this time carefully turn the cake out from the tin, then set aside to cool on a wire rack.
Chop the marmalade if using thick-cut then melt in a small saucepan with a splash of water until runny. Brush this over the top of the warm cake.
Allow the cake to fully cool before slicing and serving.
If you want to make this cake gluten free, use my Gluten-free Dry Flour Mix instead of the plain flour.
)
